Środowisko edukacyjne wczesnoszkolne pełni rolę nie tylko i wyłącznie dydaktyczną, niemniej jednak także wspierającą rozwój emocjonalny i społeczny dzieci. W ostatnich latach zwraca się szczególną uwagę na potrzeby dzieci, które napotykają trudności w adaptacji, komunikacji lub zachowaniu. Terapeutyczny punkt przedszkolny powstaje z myślą o tworzeniu warunków, w których dzieci mogą rozwijać się w sposób dopasowany do indywidualnych potrzeb, a równocześnie uczestniczyć w codziennych aktywnościach zbiorowych.
Organizacja takich miejsc wymaga uwzględnienia zarówno aspektów edukacyjnych jak i terapeutycznych, co daje możliwość na wsparcie dzieci z różnymi rodzajami wyzwań, od problemów emocjonalnych po trudności w nauce.
Bezpieczne przedszkole stanowi fundament pracy z najmłodszymi, ponieważ poczucie bezpieczeństwa wpływa na gotowość do podejmowania nowych działań i eksplorowania otoczenia. W przedszkolach terapeutycznych aranżacja przestrzeni i stosowane procedury mają na celu minimalizowanie zagrożeń fizycznych a także emocjonalnych. Ważne staje się kształtowanie relacji między dziećmi a personelem w taki sposób, ażeby wspierały rozwój kompetencji społecznych, umiejętności współpracy i radzenia sobie z emocjami. Rola wychowawcy i terapeuty w tym środowisku polega na obserwacji, wczesnym reagowaniu na trudności oraz dostosowywaniu działań do indywidualnych potrzeb uczestników.
Przedszkole terapeutyczne różni się od klasycznych placówek edukacyjnych głównie podejściem do skryptu zajęć oraz metod wsparcia. Ćwiczenia i aktywności są dobierane z uwzględnieniem możliwości poznawczych i emocjonalnych dzieci, oraz ich potencjału rozwojowego. Zajęcia na prawdę często łączą elementy terapii logopedycznej, psychomotorycznej i zajęć integracyjnych, co umożliwia na harmonijny rozwój w kilku obszarach jednocześnie. Istotne jest, że program nie skupia się wyłącznie na eliminowaniu trudności, lecz również na wzmacnianiu mocnych stron dziecka a także wspieraniu jego samodzielności i poczucia własnej wartości. Przedszkole dla dzieci z trudnościami wymaga dobrego przygotowania kadry a także przestrzeni, w której dzieci mogą czuć się komfortowo i bezpiecznie.
Obserwacja i analiza potrzeb każdego dziecka daje możliwość na indywidualizację działań i dopasowanie metod pracy do aktualnych możliwości uczestników. W tego rodzaju placówkach istotne są też relacje rówieśnicze, które wspierają naukę współpracy i empatii oraz pozwalają dzieciom uczyć się funkcjonowania w grupie. Praca w takim środowisku łączy aspekty wychowawcze, edukacyjne i terapeutyczne w celu tworzenia warunków sprzyjających rozwojowi emocjonalnemu, społecznemu i poznawczemu dzieci, które napotykają różnorakie wyzwania w zwykłym funkcjonowaniu.
Zobacz również: Terapeutyczny Punkt Przedszkolny Chotomów.